Ятарлă çар операцине хутшăнакансене пулăшни
2024 çулта СВОна хутшăннисемпе вĕсен çемйисене пулăшма 13,4 млрд тенкĕ укçа тăкакланă. Андрей Назаров пĕлтернĕ тăрăх, регионта 43 тĕрлĕ пулăшу мери ĕçлет. Çав шута санаторипе курорт пулăшăвĕ, çăмăллăхлă газификаци, тÿлевсĕр çул çÿрев тата ыттисем кĕреççĕ.
«Ятарлă çар операцийĕн зонине 146 гуманитари конвойĕ янă. Вырăна çитернĕ çăкăн пĕтĕмĕшле виçи 15 пин тоннăран иртнĕ. Салтаксем отпуска таврăннă тата каялла кайнă чухне вĕсене ăсатма пирĕн çар çыннисенчен тăракан 373 колонна йĕркеленĕ, – каласа панă премьер-министр.
Социаллă сфера
Республикăри сывлăх сыхлав сферине укçа-тенкĕпе тивĕçтерме 2024 çулта 110 млрд тенкĕ уйăрнă. 2023 çулта çак кăтарту 107 млрд тенкĕпе танлашнă.
Иртнĕ çул Пушкăртстанра Кушнаренко районĕнче çĕнĕ поликлиника хăпартас ĕçе вĕçленĕ, 68 сывлăх сыхлав объекчĕ хăпартнă, 135 хăвăрт хăпартакан модульлĕ ФАП, врач амбулаторийĕсемпе пĕтĕмĕшле практика тухтăрĕсен офисĕсене лартнă.
Республикăра вĕрентĕве аталантарма çулталăк хушшинче 118 млрд тенкĕ укçа хывнă. Çакă 2023 çулхипе танлаштарсан 17% нумайрах.
Пушкăртстанри ача сачĕсене пур ача та, 100% таранах, çÿреме пултарать. Иртнĕ çул хушшинче тăватă шкул, 1577 вырăнлăх, хута янă. Федераллă программа витĕмĕпе ултă шкула юсанă.
Халăха пулăшу пама çулталăкне 31 млрд тенкĕ уйăрнă. Ĕпхÿ хулинче сусăр ачасем валли «Салют» реабилитаци тата вĕрентÿ центрне уçнă. Кăçал ватăсемпе инвалидсем валли «Именлек» геронтологи центрĕ уçăлĕ.
Пурăнмалли çурт-йĕр хуçалăхĕн проекчĕсем
Пушкăртстанра иртнĕ çул 2023 çулхи пекех 123 обществăлла вырăна тирпей-илем кĕртнĕ. Нумай хваттерлĕ 719 çуртра тĕплĕ юсав ĕçĕсем туса ирттернĕ, 428 лифта улăштарнă. Асăннă ĕçсене пурнăçлама 4,7 млрд тенкĕ тăкакланă.
Наци пурлăхĕн фончĕн шучĕпе иртнĕ çул коммуналлă инфраструктурăн ултă строительствăпа çĕнетÿ объектне (4 млрд тенкĕлĕх) вĕçлеме пултарнă.
Строительство
2024 çулта рекордлă калăпăшпа çурт-йĕр хута янă – 3,35 млн тăваткал метр, çак хисеп 2023 çулхинчен 1% нумайрах. Анчах та кăçал çак кăтарту кăшт чакма, 3,1 млн тăваткал метра çитме пултарĕ.
«Эпир çĕр лаптăкĕсене çаврăнăша ярассипе нумай ĕçлерĕмĕр. Çапла майпа строительство валли 6,6 млн тăваткал метр çĕр хатĕрлерĕмĕр. Çакă строительство хăвăртлăхне упрама май парĕ», – палăртнă премьер-министр.
Бюджет
2024 çулта республикăн пĕтĕмĕшле бюджечĕ 14% ÿссе 293 млрд тенкĕпе танлашнă. Регион федераллă хыснаран 75 млрд тенкĕ явăçтарнă.
Малашлăхра влаçсем çулсерен бюджет калăпăшне 10% ÿстересшĕн.
Промышленность
2024 çулта промышленность производстви 5% ÿснĕ. Правительство пуçлăхĕ 2025 çулта çак кăтартăва сыхласа хăвармалли çинчен пĕлтернĕ.
«Промышленноçа пулăшас тесе патшалăх пысăк тимлĕх уйăрать. Юлашки пилĕк çул хушшинче çак тĕллеве пурнăçлама 16 млрд тенкĕ уйăрнă. Вĕсенчен иртнĕ çулхине – 4 млрд тенкĕ ытла», – палăртнă Назаров.
Ял хуçалăхĕ
Иртнĕ çулхине республикăри агропромышленность комплексне 4 млрд тенкĕлĕх патшалăх пулăшăвĕ панă. Çавна пула, «климат аномалийĕсене пăхмасăр», регион ял хуçалăх продукцийĕ туса илессине 1% ÿстерме пултарнă, 252 млрд тенке çитернĕ тесе пĕлтернĕ премьер-министр.
«Хамăр республика валли çителĕклĕ тĕш тырă пухса илнĕ – 3 млн тонна ытла. Сахăр кăшманĕн (2,6 млн тонна – 2023 çулхи çумне 152%) тата çу культурин (735 пин тонна – 2023 çулхи шай çумне 127%) кăтартăвĕсем рекордлă шутланаççĕ, – палăртнă Андрей Назаров.
Бизнеса пулăшу пани
Пушкăртстанра иртнĕ çулхи кăтартусемпе килĕшÿллĕн пĕчĕк тата вăтам предпринимательствăн 142 пин субъекчĕ ĕçлет. Андрей Назаров вăтам бизнеса тимлĕх уйăрнă. 2024 çулта вĕсен шучĕ 7,5% ÿснĕ. Çакă пĕчĕк предприятисем аталанса çĕнĕ формата куçнине çирĕплетет.
2025 çулта правительство Регионти лизинг компанин тата Регионти гаранти фончĕн капиталне ÿстерме палăртать. Вĕсем бизнеса аталантарма 3,5 млрд тенкĕ уйăрмалла.
Инвестицисем
Премьер-министр палăртнă тăрăх, иртнĕ çул бизнесшăн тата патшалăхшăн самай йывăр çул пулнă. Санкци пусмăрĕ ÿснĕ, макроэкономика условийĕсем начарланнă. Апла пулин те регион экономикине 783,8 млрд тенкĕлĕх инвестицисем хывăннă. Вĕсем 2023 çулхипе танлаштарсан 7,4 % нумайрах.
«Кăçал 800 миллиард тенкĕпе танлашакан чикĕрен иртĕпĕр. Çавăн пекех малта пыракан Раççейри вăтам динамикăна тытса тăрăпăр», – тенĕ Андрей Назаров премьер-министр.
Надежда РОДИОНОВА хатĕрленĕ.